00:00:12
Veel organismen
kunnen iets heel bijzonders.00:00:16
00:00:17
Ze hebben het opmerkelijke vermogen
om licht te produceren.00:00:22
00:00:24
Dat proces wordt bioluminescentie genoemd.00:00:28
00:00:31
Maar waarom geven ze licht?00:00:33
00:00:39
Sommige diertjes geven licht
om opgemerkt te worden.00:00:42
00:00:44
Vuurvliegjes geven licht
door een chemische verbinding te activeren.00:00:48
00:00:48
Zo kunnen ze de aandacht trekken
van een mogelijke partner.00:00:52
00:00:53
Verschillende soorten
produceren elk unieke lichtsignalen.00:00:58
00:01:00
Sommige stemmen hun signalen
precies op elkaar af.00:01:04
00:01:07
Terwijl vuurvliegjes licht geven
om op te vallen...00:01:11
00:01:11
geven andere dieren juist licht
om onzichtbaar te zijn.00:01:16
00:01:16
De dwerginktvis is zo’n 3 centimeter lang
en kan zich goed verbergen.00:01:22
00:01:24
Maar als hij ’s nachts op zoek gaat naar eten
is hij kwetsbaar.00:01:29
00:01:29
Door het licht van de maan en de sterren
zou het silhouet van het diertje...00:01:33
00:01:33
goed zichtbaar kunnen zijn voor roofdieren
die onder hem zwemmen.00:01:37
00:01:37
Daarom straalt hij
aan de onderkant licht uit...00:01:39
00:01:39
met dezelfde intensiteit
als het licht om hem heen...00:01:42
00:01:42
waardoor hij als het ware
onzichtbaar wordt.00:01:45
00:01:47
Een dwerginktvis kan zonder hulp
geen licht produceren.00:01:51
00:01:51
Dus hoe kan het dan
dat hij licht uitstraalt?00:01:54
00:01:54
Als een dwerginktvis uit het ei kruipt...00:01:56
00:01:57
neemt hij een unieke soort bacterie op
die gaat leven in z’n lichtorgaan.00:02:01
00:02:01
De bacteriën activeren bepaalde genen
die ervoor zorgen...00:02:04
00:02:04
dat het lichtorgaan
volledig tot ontwikkeling komt.00:02:08
00:02:08
Die bacteriën
produceren licht voor de inktvis.00:02:11
00:02:13
De inktvis kan geen
goed werkend lichtorgaan ontwikkelen...00:02:17
00:02:17
zonder deze bacteriën.00:02:19
00:02:19
En het zijn de enige bacteriën
die in dit orgaan kunnen leven.00:02:23
00:02:25
Het vermogen van sommige organismen
om licht uit te stralen...00:02:28
00:02:28
is niet alleen mooi om te zien.00:02:30
00:02:30
Het is een buitengewoon efficiënt proces
dat weinig energie kost.00:02:35
00:02:35
Er bestaat geen
door mensen gemaakte lichtbron...00:02:38
00:02:38
die zo energie-efficiënt is
als deze lichtgevende organismen.00:02:43
00:02:43
Maar dit proces,
dat zowel mooi om te zien is als efficiënt...00:02:47
00:02:47
is niet zo simpel
als het aansteken van een lucifer.00:02:51
00:02:51
Zowel vuurvliegjes als dwerginktvissen
hebben een complex orgaan...00:02:56
00:02:56
dat een reflector,
een lens en een filter heeft...00:03:01
00:03:01
net als lichtbronnen
die door mensen worden gemaakt.00:03:04
00:03:06
Over de hele aarde zijn er organismen te vinden
die licht produceren...00:03:12
00:03:12
zoals schimmels...00:03:15
00:03:15
insecten...00:03:18
00:03:18
kwallen...00:03:21
00:03:21
inktvissen...00:03:23
00:03:23
en vissen.00:03:24
00:03:26
En elke soort gebruikt weer
andere chemische verbindingen...00:03:29
00:03:29
om licht te produceren.00:03:32
00:03:32
Wat denk jij?00:03:33
00:03:33
Is het vermogen van levende organismen
om licht te produceren...00:03:37
00:03:37
door evolutie ontstaan?00:03:39
00:03:39
Of:00:03:40
Is het ontworpen? Levende lichtjes
-
Is het ontworpen? Levende lichtjes
Veel organismen
kunnen iets heel bijzonders.
Ze hebben het opmerkelijke vermogen
om licht te produceren.
Dat proces wordt bioluminescentie genoemd.
Maar waarom geven ze licht?
Sommige diertjes geven licht
om opgemerkt te worden.
Vuurvliegjes geven licht
door een chemische verbinding te activeren.
Zo kunnen ze de aandacht trekken
van een mogelijke partner.
Verschillende soorten
produceren elk unieke lichtsignalen.
Sommige stemmen hun signalen
precies op elkaar af.
Terwijl vuurvliegjes licht geven
om op te vallen...
geven andere dieren juist licht
om onzichtbaar te zijn.
De dwerginktvis is zo’n 3 centimeter lang
en kan zich goed verbergen.
Maar als hij ’s nachts op zoek gaat naar eten
is hij kwetsbaar.
Door het licht van de maan en de sterren
zou het silhouet van het diertje...
goed zichtbaar kunnen zijn voor roofdieren
die onder hem zwemmen.
Daarom straalt hij
aan de onderkant licht uit...
met dezelfde intensiteit
als het licht om hem heen...
waardoor hij als het ware
onzichtbaar wordt.
Een dwerginktvis kan zonder hulp
geen licht produceren.
Dus hoe kan het dan
dat hij licht uitstraalt?
Als een dwerginktvis uit het ei kruipt...
neemt hij een unieke soort bacterie op
die gaat leven in z’n lichtorgaan.
De bacteriën activeren bepaalde genen
die ervoor zorgen...
dat het lichtorgaan
volledig tot ontwikkeling komt.
Die bacteriën
produceren licht voor de inktvis.
De inktvis kan geen
goed werkend lichtorgaan ontwikkelen...
zonder deze bacteriën.
En het zijn de enige bacteriën
die in dit orgaan kunnen leven.
Het vermogen van sommige organismen
om licht uit te stralen...
is niet alleen mooi om te zien.
Het is een buitengewoon efficiënt proces
dat weinig energie kost.
Er bestaat geen
door mensen gemaakte lichtbron...
die zo energie-efficiënt is
als deze lichtgevende organismen.
Maar dit proces,
dat zowel mooi om te zien is als efficiënt...
is niet zo simpel
als het aansteken van een lucifer.
Zowel vuurvliegjes als dwerginktvissen
hebben een complex orgaan...
dat een reflector,
een lens en een filter heeft...
net als lichtbronnen
die door mensen worden gemaakt.
Over de hele aarde zijn er organismen te vinden
die licht produceren...
zoals schimmels...
insecten...
kwallen...
inktvissen...
en vissen.
En elke soort gebruikt weer
andere chemische verbindingen...
om licht te produceren.
Wat denk jij?
Is het vermogen van levende organismen
om licht te produceren...
door evolutie ontstaan?
Of:
-