การจัดการพลังงานของสิ่งมีชีวิต มีผู้ออกแบบไหม?
Video
Other languages
Share text
Share link
Show times
Hide times
00:00:12
พลังงานเป็นสิ่งจำเป็นสำหรับทุกชีวิตบนโลก00:00:17
00:00:19
สิ่งมีชีวิตต้องใช้และจัดการพลังงานอย่างเหมาะสม00:00:24
00:00:25
การทำแบบนี้ช่วยให้พวกมันอยู่รอดได้ในสภาพอากาศที่สุดขั้ว00:00:30
00:00:31
เคลื่อนไหวได้รวดเร็ว00:00:32
00:00:33
และเดินทางได้ไกลมาก00:00:35
00:00:39
นกวอนเดอริงอัลบาทรอสบินไกลหลายพันกิโลเมตรเพื่อหาอาหาร00:00:45
00:00:46
มันร่อนอยู่กลางอากาศได้นานหลายวันโดยแทบไม่ขยับปีกเลย00:00:51
00:00:51
มันทำแบบนี้ได้ยังไง?00:00:53
00:00:54
มันโต้ลมเหมือนกำลังเล่นรถไฟเหาะ00:00:57
00:00:57
ทิ้งตัวดิ่งลง00:00:59
00:00:59
หักเลี้ยว00:01:01
00:01:01
และบินไต่ระดับขึ้นมา00:01:03
00:01:03
มันทำแบบนี้ซ้ำๆ00:01:05
00:01:05
การใช้พลังงานลมอย่างมีประสิทธิภาพเช่นนี้เรียกว่า00:01:09
00:01:09
การพุ่งทะยานแบบไดนามิก00:01:12
00:01:13
นกอัลบาทรอสเป็นนกที่มีปีกยาวที่สุดในโลก00:01:18
00:01:18
ปลายปีกด้านหนึ่งถึงอีกด้านหนึ่งยาวประมาณ 3.5 เมตร00:01:23
00:01:23
ไหล่แต่ละข้างของมันมีเอ็นชนิดพิเศษ
ที่ช่วยล็อกปีกให้กางอยู่อย่างนั้นเหมือนปีกของเครื่องบิน00:01:32
00:01:33
นี่ช่วยให้นกอัลบาทรอสกางปีกได้นานเป็นวันๆ00:01:39
00:01:39
และสามารถบินในลักษณะนี้ไปได้เรื่อยๆโดยไม่เหนื่อย00:01:43
00:01:47
นกบางชนิดก็ใช้พลังงานอย่างประหยัด
เพื่อรักษาร่างกายให้อบอุ่นในสภาพอากาศที่หนาวจัด00:01:55
00:01:55
มันยืนและเดินบนน้ำแข็งได้หลายชั่วโมงโดยไม่แข็งตาย00:02:00
00:02:00
พวกมันทำได้ยังไง?00:02:02
00:02:03
ในระบบไหลเวียนเลือดจะมีการถ่ายเทพลังงาน
ผ่านกระบวนการที่เรียกว่า00:02:09
00:02:09
การแลกเปลี่ยนความร้อนแบบสวนทาง00:02:12
00:02:13
เมื่อของเหลวที่ร้อนไหลไปในทิศทางเดียวกับของเหลวที่เย็น00:02:18
00:02:18
อย่างดีที่สุดมันก็จะถ่ายเทความร้อนได้ 50 เปอร์เซ็นต์00:02:22
00:02:22
แต่ถ้าของเหลวไหลสวนทางกัน
ก็จะถ่ายเทความร้อนได้เกือบ 100 เปอร์เซ็นต์ 00:02:29
00:02:30
หลอดเลือดแดงและหลอดเลือดดำที่อยู่ในขาของ
นกนางนวล ห่าน และนกเพนกวิน ก็ทำงานแบบนี้00:02:38
00:02:38
ระบบที่มีประสิทธิภาพนี้ช่วยรักษาอุณหภูมิของร่างกาย00:02:44
00:02:44
และช่วยให้เท้าของนกอุ่นพอเพื่อเท้าของมันจะไม่เย็นจนแข็ง00:02:50
00:02:52
แล้วสัตว์ที่ต้องอยู่ในอุณหภูมิร้อนสุดขั้วล่ะ?00:02:55
00:02:56
แทนที่จะเก็บความร้อนไว้ พวกมันต้องระบายออกมา00:03:00
00:03:01
มดสีเงินในทะเลทรายสะฮาราอยู่ในที่ที่ร้อนที่สุดแห่งหนึ่งในโลก00:03:08
00:03:08
มดชนิดนี้ต้องออกไปหาอาหารบนพื้นทราย
ที่มีอุณหภูมิสูงถึง 70 องศาเซลเซียส00:03:16
00:03:17
พวกมันอยู่รอดได้ยังไง?00:03:19
00:03:20
มันต้องระบายและสะท้อนความร้อนออกจากตัว00:03:25
00:03:26
ความลับอยู่ที่ขนของมัน00:03:29
00:03:29
ในขณะที่สัตว์บางชนิดใช้ขนเพื่อให้ร่างกายอบอุ่น00:03:34
00:03:34
มดสีเงินใช้ขนของมันเพื่อรักษาความเย็นในร่างกาย00:03:38
00:03:39
เส้นขนของมันมีลักษณะเป็นท่อสามเหลี่ยมขนาดเล็กเหมือนปริซึม00:03:45
00:03:45
เส้นขนเหล่านี้ช่วยสะท้อนคลื่นรังสี
ที่ร้อนที่สุดจากดวงอาทิตย์ และระบายความร้อน00:03:52
00:03:54
นักวิจัยบางคนบอกว่ามดชนิดนี้
ทนความร้อนได้ดีกว่าสัตว์ทุกชนิดในโลก00:04:01
00:04:03
สัตว์ต่างๆรู้จักเอาพลังงานมาใช้00:04:07
00:04:07
มีวิธีลดการใช้พลังงาน00:04:09
00:04:09
และจัดการกับพลังงานได้อย่างน่าทึ่ง00:04:12
00:04:14
คุณคิดยังไง00:04:16
00:04:16
ความสามารถในการจัดการพลังงานของสัตว์ต่างๆ00:04:19
00:04:19
เกิดขึ้นโดยวิวัฒนาการ00:04:21
00:04:21
หรือมีผู้ออกแบบ?00:04:24
การจัดการพลังงานของสิ่งมีชีวิต มีผู้ออกแบบไหม?
-
การจัดการพลังงานของสิ่งมีชีวิต มีผู้ออกแบบไหม?
พลังงานเป็นสิ่งจำเป็นสำหรับทุกชีวิตบนโลก
สิ่งมีชีวิตต้องใช้และจัดการพลังงานอย่างเหมาะสม
การทำแบบนี้ช่วยให้พวกมันอยู่รอดได้ในสภาพอากาศที่สุดขั้ว
เคลื่อนไหวได้รวดเร็ว
และเดินทางได้ไกลมาก
นกวอนเดอริงอัลบาทรอสบินไกลหลายพันกิโลเมตรเพื่อหาอาหาร
มันร่อนอยู่กลางอากาศได้นานหลายวันโดยแทบไม่ขยับปีกเลย
มันทำแบบนี้ได้ยังไง?
มันโต้ลมเหมือนกำลังเล่นรถไฟเหาะ
ทิ้งตัวดิ่งลง
หักเลี้ยว
และบินไต่ระดับขึ้นมา
มันทำแบบนี้ซ้ำๆ
การใช้พลังงานลมอย่างมีประสิทธิภาพเช่นนี้เรียกว่า
การพุ่งทะยานแบบไดนามิก
นกอัลบาทรอสเป็นนกที่มีปีกยาวที่สุดในโลก
ปลายปีกด้านหนึ่งถึงอีกด้านหนึ่งยาวประมาณ 3.5 เมตร
ไหล่แต่ละข้างของมันมีเอ็นชนิดพิเศษ
ที่ช่วยล็อกปีกให้กางอยู่อย่างนั้นเหมือนปีกของเครื่องบิน
นี่ช่วยให้นกอัลบาทรอสกางปีกได้นานเป็นวันๆ
และสามารถบินในลักษณะนี้ไปได้เรื่อยๆโดยไม่เหนื่อย
นกบางชนิดก็ใช้พลังงานอย่างประหยัด
เพื่อรักษาร่างกายให้อบอุ่นในสภาพอากาศที่หนาวจัด
มันยืนและเดินบนน้ำแข็งได้หลายชั่วโมงโดยไม่แข็งตาย
พวกมันทำได้ยังไง?
ในระบบไหลเวียนเลือดจะมีการถ่ายเทพลังงาน
ผ่านกระบวนการที่เรียกว่า
การแลกเปลี่ยนความร้อนแบบสวนทาง
เมื่อของเหลวที่ร้อนไหลไปในทิศทางเดียวกับของเหลวที่เย็น
อย่างดีที่สุดมันก็จะถ่ายเทความร้อนได้ 50 เปอร์เซ็นต์
แต่ถ้าของเหลวไหลสวนทางกัน
ก็จะถ่ายเทความร้อนได้เกือบ 100 เปอร์เซ็นต์
หลอดเลือดแดงและหลอดเลือดดำที่อยู่ในขาของ
นกนางนวล ห่าน และนกเพนกวิน ก็ทำงานแบบนี้
ระบบที่มีประสิทธิภาพนี้ช่วยรักษาอุณหภูมิของร่างกาย
และช่วยให้เท้าของนกอุ่นพอเพื่อเท้าของมันจะไม่เย็นจนแข็ง
แล้วสัตว์ที่ต้องอยู่ในอุณหภูมิร้อนสุดขั้วล่ะ?
แทนที่จะเก็บความร้อนไว้ พวกมันต้องระบายออกมา
มดสีเงินในทะเลทรายสะฮาราอยู่ในที่ที่ร้อนที่สุดแห่งหนึ่งในโลก
มดชนิดนี้ต้องออกไปหาอาหารบนพื้นทราย
ที่มีอุณหภูมิสูงถึง 70 องศาเซลเซียส
พวกมันอยู่รอดได้ยังไง?
มันต้องระบายและสะท้อนความร้อนออกจากตัว
ความลับอยู่ที่ขนของมัน
ในขณะที่สัตว์บางชนิดใช้ขนเพื่อให้ร่างกายอบอุ่น
มดสีเงินใช้ขนของมันเพื่อรักษาความเย็นในร่างกาย
เส้นขนของมันมีลักษณะเป็นท่อสามเหลี่ยมขนาดเล็กเหมือนปริซึม
เส้นขนเหล่านี้ช่วยสะท้อนคลื่นรังสี
ที่ร้อนที่สุดจากดวงอาทิตย์ และระบายความร้อน
นักวิจัยบางคนบอกว่ามดชนิดนี้
ทนความร้อนได้ดีกว่าสัตว์ทุกชนิดในโลก
สัตว์ต่างๆรู้จักเอาพลังงานมาใช้
มีวิธีลดการใช้พลังงาน
และจัดการกับพลังงานได้อย่างน่าทึ่ง
คุณคิดยังไง
ความสามารถในการจัดการพลังงานของสัตว์ต่างๆ
เกิดขึ้นโดยวิวัฒนาการ
หรือมีผู้ออกแบบ?
-