00:00:00
Biblijna myśl przewodnia00:00:02
00:00:02
na rok 2023
to Psalm 119:160.00:00:08
00:00:08
Czytamy tam:00:00:09
00:00:09
„Istotą Twoich słów
jest prawda”.00:00:14
00:00:14
I to się zgadza.00:00:16
00:00:16
Jehowa podarował nam00:00:18
00:00:18
swoje cenne Słowo,
które jest prawdą.00:00:23
00:00:23
W Jego Słowie
znajdziemy wzorzec tego,00:00:26
00:00:26
co jest prawdziwe,
a co fałszywe.00:00:29
00:00:30
Obecnie wszyscy żyjemy
w dobie informacji.00:00:36
00:00:36
W przeszłości uzyskanie dostępu
do jakichś treści00:00:39
00:00:39
wymagało wielu godzin,
a czasem nawet kilku dni.00:00:43
00:00:43
Ale teraz wyszukiwarki internetowe
umożliwiają nam dostęp00:00:48
00:00:48
do najróżniejszych informacji00:00:51
00:00:51
w ciągu zaledwie kilku minut,
a nawet kilku sekund.00:00:56
00:00:56
Ale to, że mamy
tak szeroki dostęp do informacji00:01:01
00:01:01
i że tak łatwo je znaleźć,
nie oznacza,00:01:05
00:01:05
że są one rzetelne, godne zaufania
czy oparte na faktach.00:01:12
00:01:13
Co ciekawe, w 2016 roku00:01:16
00:01:16
redaktorzy angielskiego
słownika oksfordzkiego00:01:19
00:01:19
uznali wyraz „post-prawda”
za słowo roku.00:01:23
00:01:23
Ale co w ogóle znaczy to słowo?00:01:26
00:01:26
Zgodnie z definicją
odnosi się ono do „sytuacji,00:01:31
00:01:31
w której istnieje większe
prawdopodobieństwo,00:01:33
00:01:33
że ludzie zaakceptują argument00:01:36
00:01:36
odwołujący się do ich emocji
i osobistych przekonań00:01:39
00:01:39
zamiast takiego,
który opiera się na faktach”.00:01:43
00:01:43
O co chodzi?00:01:44
00:01:44
Ludzie decydują się zaufać temu,00:01:48
00:01:48
co przemawia do ich uczuć,
emocji albo wartości.00:01:53
00:01:53
To oznacza, że łatwo jest
ich zmanipulować,00:01:57
00:01:57
żeby uwierzyli w coś,
co w rzeczywistości jest kłamstwem,00:02:01
00:02:01
zwłaszcza jeśli to kłamstwo
jest zgodne z ich osobistymi poglądami.00:02:08
00:02:08
Podam wam przykład.00:02:10
00:02:10
Oto trzy nagłówki.00:02:11
00:02:11
Który z nich według was
jest prawdziwy?00:02:15
00:02:16
„Trzy filiżanki kawy dziennie
mogą prowadzić do raka żołądka”.00:02:21
00:02:22
Drugi:00:02:23
00:02:23
„Regularne picie kawy wydłuża życie
i zmniejsza ryzyko udaru”.00:02:29
00:02:30
I trzeci:00:02:32
00:02:32
„Badania pokazują:00:02:33
00:02:33
Pij herbatę zamiast kawy,
a unikniesz chorób serca”.00:02:37
00:02:39
Która z tych informacji
wydaje wam się wiarygodna?00:02:43
00:02:44
Jak już wspomnieliśmy,
ludzie często wierzą w coś,00:02:48
00:02:48
co pasuje do ich przekonań.00:02:50
00:02:50
Więc jeśli lubisz kawę,
pewnie wybrałeś nagłówek,00:02:54
00:02:54
który mówi,
że picie kawy jest zdrowe.00:02:57
00:02:58
Ale jeśli jej nie lubisz,00:03:00
00:03:00
a nawet uważasz, że jest ona
niekorzystna dla zdrowia,00:03:04
00:03:04
pewnie wybrałeś ten,
który to potwierdza.00:03:07
00:03:07
A jeśli wolisz pić
herbatę zamiast kawy,00:03:10
00:03:10
twój wybór najprawdopodobniej
padł na ostatni nagłówek.00:03:14
00:03:14
Zatem który jest prawdziwy?00:03:17
00:03:17
Żaden z nich.00:03:18
00:03:18
Wszystkie je wymyśliłem,00:03:20
00:03:20
żeby uwypuklić
pewną ważną myśl:00:03:23
00:03:23
Jest nam bardzo łatwo uwierzyć
w coś, w co chcemy wierzyć.00:03:29
00:03:29
Jak Biblia może nam pomóc?00:03:32
00:03:32
Oczywiście nie porusza ona
każdego aspektu naszego życia,00:03:37
00:03:37
ale zawiera zasady,
dzięki którym możemy ocenić,00:03:42
00:03:42
czy informacje, które do nas docierają,
są prawdziwe czy fałszywe.00:03:48
00:03:48
Niedawno w naszym serwisie ukazał się
świetny artykuł pod tytułem00:03:53
00:03:53
„Chroń się przed dezinformacją”.00:03:56
00:03:56
Przeanalizujmy
niektóre zasady biblijne00:03:59
00:03:59
podane w tym artykule.00:04:01
00:04:01
Oto pierwsza z nich:00:04:03
00:04:03
Przysłów 14:15.00:04:08
00:04:09
Czytamy tu:
„Naiwny wierzy każdemu słowu,00:04:14
00:04:14
ale roztropny zastanawia się
nad każdym swoim krokiem”.00:04:19
00:04:19
Ale co to znaczy „zastanawia się
nad każdym swoim krokiem”?00:04:24
00:04:24
Według pewnego opracowania00:04:26
00:04:26
obejmuje to zachowywanie
ostrożności i czujności,00:04:31
00:04:31
żeby nie zostać zwiedzionym
i wprowadzonym w błąd.00:04:36
00:04:36
To naprawdę dobra rada.00:04:39
00:04:39
Obecnie mamy do czynienia
z szerzącą się dezinformacją.00:04:44
00:04:44
Ostatnio bardzo popularne
stały się deepfejki.00:04:48
00:04:48
Słyszeliście o czymś takim?00:04:50
00:04:50
Klip z nagranym politykiem
albo jakimś celebrytą00:04:54
00:04:54
jest przerabiany
za pomocą technologii tak,00:04:57
00:04:57
że ta osoba sprawia wrażenie,00:05:00
00:05:00
jakby mówiła coś, czego
w rzeczywistości nie powiedziała.00:05:04
00:05:04
Przerażające!00:05:06
00:05:06
Musimy zatem uważać,00:05:09
00:05:09
żeby nie przyjmować
wszystkich informacji bezkrytycznie,00:05:12
00:05:12
zwłaszcza jeśli zdają się one
popierać nasze własne poglądy.00:05:18
00:05:18
A teraz kolejna zasada:00:05:21
00:05:21
1 Tesaloniczan 5:2100:05:25
00:05:27
1 Tesaloniczan 5:21 mówi:00:05:31
00:05:31
„Wszystko sprawdzajcie
i mocno trzymajcie się tego, co dobre”.00:05:37
00:05:37
Jak możemy sprawdzić,
czy coś jest prawdziwe?00:05:40
00:05:40
Warto zadać sobie dwa pytania.00:05:43
00:05:43
Pierwsze:00:05:45
00:05:45
Z jakiego źródła
pochodzi ta informacja?00:05:49
00:05:49
Ostrożnie.00:05:50
00:05:50
Strona internetowa
może wyglądać profesjonalnie.00:05:54
00:05:54
Może być świetnie zaprojektowana00:05:56
00:05:56
i mieć przekonującą nazwę.00:05:58
00:05:58
Ale żadna z tych rzeczy
nie czyni jej wiarygodną.00:06:02
00:06:02
Drugie:00:06:04
00:06:04
Czy dana informacja
jest aktualna i dokładna?00:06:07
00:06:07
Zwracajmy uwagę na podane daty.00:06:11
00:06:11
Szukajmy informacji,
które możemy zweryfikować00:06:15
00:06:15
oraz solidnych
dowodów ich rzetelności.00:06:19
00:06:19
Ale uwaga.00:06:21
00:06:21
Często na potwierdzenie
jakichś faktów00:06:25
00:06:25
podawane są
inne strony internetowe,00:06:28
00:06:28
które powielają
te same błędne informacje.00:06:33
00:06:33
Dlatego bądźmy czujni.00:06:35
00:06:35
Nieraz słyszymy coś takiego:00:06:38
00:06:38
„3 na 4 lekarzy
poleca ten produkt”.00:06:41
00:06:43
Co to tak naprawdę oznacza?00:06:45
00:06:45
Powiedzmy,00:06:46
00:06:46
że przeprowadzono
ankietę wśród 1 000 000 lekarzy.00:06:50
00:06:50
750 000 z nich, czyli 3 na 4,00:06:54
00:06:54
przyznało, że dany produkt
jest skuteczny i godny polecenia.00:06:59
00:06:59
Takie liczby robią wrażenie.00:07:02
00:07:02
Ale może to też oznaczać,
że zapytano o zdanie ośmiu lekarzy00:07:06
00:07:06
i sześciu z nich
poleciłoby ten produkt.00:07:11
00:07:11
Czy te dane mają
taką samą wartość?00:07:14
00:07:14
Oczywiście, że nie.00:07:16
00:07:16
Zwracajmy uwagę na to,
co czytamy.00:07:19
00:07:19
Idźmy dalej: Jaką specjalizację
mają ci lekarze?00:07:22
00:07:22
Czy uwierzyłbyś okuliście,
stomatologowi00:07:26
00:07:26
albo weterynarzowi,
który poleca lek na serce?00:07:30
00:07:30
Uważajmy.00:07:31
00:07:31
Często informacje celowo
są prezentowane w taki sposób,00:07:35
00:07:35
że wydają się rzetelne i wiarygodne.00:07:38
00:07:38
Upewnij się, że znasz fakty.00:07:41
00:07:41
Zobaczmy trzecią zasadę.00:07:43
00:07:43
Przysłów 28:26.00:07:50
00:07:51
Czytamy tu:00:07:52
00:07:52
„Kto ufa swojemu sercu,
jest głupi”.00:07:56
00:07:56
Wow!
Ale mocne słowa!00:07:59
00:08:00
Tak właśnie mówi Biblia.00:08:02
00:08:02
A w artykule z naszego serwisu
internetowego możemy przeczytać:00:08:07
00:08:07
„Mamy skłonność, żeby ufać informacjom,
w które chcemy wierzyć”.00:08:11
00:08:11
To oznacza, że powinniśmy
zadać sobie pytanie:00:08:15
00:08:15
„Czy ufam tej informacji
tylko dlatego,00:08:17
00:08:17
że jest ona czymś,
w co chcę wierzyć?”.00:08:21
00:08:21
Oto czwarta i ostatnia zasada.00:08:23
00:08:23
Wyjścia 23:1.00:08:28
00:08:29
Czytamy tu:00:08:30
00:08:30
„Nie rozpowszechniaj
nieprawdziwych wiadomości”.00:08:35
00:08:35
Dobitne i bezpośrednie słowa.00:08:38
00:08:38
Lekcja dla nas?00:08:40
00:08:40
Wolno nam dzielić się z innymi00:08:43
00:08:43
tylko i wyłącznie sprawdzonymi
i zweryfikowanymi informacjami.00:08:50
00:08:50
Czasem lepiej jest
po prostu skasować wiadomość,00:08:53
00:08:53
niż ją wysłać dalej.00:08:56
00:08:56
Podsumujmy,
czego się nauczyliśmy.00:08:58
00:08:58
Krystalicznie czystym źródłem
prawdy jest Słowo Boże.00:09:02
00:09:02
To ono jest wyznacznikiem tego,
co jest dobre, a co jest złe.00:09:06
00:09:06
Oczywiście Biblia nie porusza
każdego aspektu naszego życia.00:09:10
00:09:10
Ale daje nam zasady,
dzięki którym możemy odróżnić00:09:15
00:09:15
informacje prawdziwe od fałszywych.00:09:19
00:09:19
Jehowa naprawdę się o nas troszczy
i dlatego uczy nas,00:09:23
00:09:23
jak zdecydowanie odrzucać
dezinformację i trzymać się prawdy.00:09:30
Mark Sanderson: Chroń się przed dezinformacją (Ps. 119:160)
-
Mark Sanderson: Chroń się przed dezinformacją (Ps. 119:160)
Biblijna myśl przewodnia
na rok 2023
to Psalm 119:160.
Czytamy tam:
„Istotą Twoich słów
jest prawda”.
I to się zgadza.
Jehowa podarował nam
swoje cenne Słowo,
które jest prawdą.
W Jego Słowie
znajdziemy wzorzec tego,
co jest prawdziwe,
a co fałszywe.
Obecnie wszyscy żyjemy
w dobie informacji.
W przeszłości uzyskanie dostępu
do jakichś treści
wymagało wielu godzin,
a czasem nawet kilku dni.
Ale teraz wyszukiwarki internetowe
umożliwiają nam dostęp
do najróżniejszych informacji
w ciągu zaledwie kilku minut,
a nawet kilku sekund.
Ale to, że mamy
tak szeroki dostęp do informacji
i że tak łatwo je znaleźć,
nie oznacza,
że są one rzetelne, godne zaufania
czy oparte na faktach.
Co ciekawe, w 2016 roku
redaktorzy angielskiego
słownika oksfordzkiego
uznali wyraz „post-prawda”
za słowo roku.
Ale co w ogóle znaczy to słowo?
Zgodnie z definicją
odnosi się ono do „sytuacji,
w której istnieje większe
prawdopodobieństwo,
że ludzie zaakceptują argument
odwołujący się do ich emocji
i osobistych przekonań
zamiast takiego,
który opiera się na faktach”.
O co chodzi?
Ludzie decydują się zaufać temu,
co przemawia do ich uczuć,
emocji albo wartości.
To oznacza, że łatwo jest
ich zmanipulować,
żeby uwierzyli w coś,
co w rzeczywistości jest kłamstwem,
zwłaszcza jeśli to kłamstwo
jest zgodne z ich osobistymi poglądami.
Podam wam przykład.
Oto trzy nagłówki.
Który z nich według was
jest prawdziwy?
„Trzy filiżanki kawy dziennie
mogą prowadzić do raka żołądka”.
Drugi:
„Regularne picie kawy wydłuża życie
i zmniejsza ryzyko udaru”.
I trzeci:
„Badania pokazują:
Pij herbatę zamiast kawy,
a unikniesz chorób serca”.
Która z tych informacji
wydaje wam się wiarygodna?
Jak już wspomnieliśmy,
ludzie często wierzą w coś,
co pasuje do ich przekonań.
Więc jeśli lubisz kawę,
pewnie wybrałeś nagłówek,
który mówi,
że picie kawy jest zdrowe.
Ale jeśli jej nie lubisz,
a nawet uważasz, że jest ona
niekorzystna dla zdrowia,
pewnie wybrałeś ten,
który to potwierdza.
A jeśli wolisz pić
herbatę zamiast kawy,
twój wybór najprawdopodobniej
padł na ostatni nagłówek.
Zatem który jest prawdziwy?
Żaden z nich.
Wszystkie je wymyśliłem,
żeby uwypuklić
pewną ważną myśl:
Jest nam bardzo łatwo uwierzyć
w coś, w co chcemy wierzyć.
Jak Biblia może nam pomóc?
Oczywiście nie porusza ona
każdego aspektu naszego życia,
ale zawiera zasady,
dzięki którym możemy ocenić,
czy informacje, które do nas docierają,
są prawdziwe czy fałszywe.
Niedawno w naszym serwisie ukazał się
świetny artykuł pod tytułem
„Chroń się przed dezinformacją”.
Przeanalizujmy
niektóre zasady biblijne
podane w tym artykule.
Oto pierwsza z nich:
Przysłów 14:15.
Czytamy tu:
„Naiwny wierzy każdemu słowu,
ale roztropny zastanawia się
nad każdym swoim krokiem”.
Ale co to znaczy „zastanawia się
nad każdym swoim krokiem”?
Według pewnego opracowania
obejmuje to zachowywanie
ostrożności i czujności,
żeby nie zostać zwiedzionym
i wprowadzonym w błąd.
To naprawdę dobra rada.
Obecnie mamy do czynienia
z szerzącą się dezinformacją.
Ostatnio bardzo popularne
stały się deepfejki.
Słyszeliście o czymś takim?
Klip z nagranym politykiem
albo jakimś celebrytą
jest przerabiany
za pomocą technologii tak,
że ta osoba sprawia wrażenie,
jakby mówiła coś, czego
w rzeczywistości nie powiedziała.
Przerażające!
Musimy zatem uważać,
żeby nie przyjmować
wszystkich informacji bezkrytycznie,
zwłaszcza jeśli zdają się one
popierać nasze własne poglądy.
A teraz kolejna zasada:
1 Tesaloniczan 5:21
1 Tesaloniczan 5:21 mówi:
„Wszystko sprawdzajcie
i mocno trzymajcie się tego, co dobre”.
Jak możemy sprawdzić,
czy coś jest prawdziwe?
Warto zadać sobie dwa pytania.
Pierwsze:
Z jakiego źródła
pochodzi ta informacja?
Ostrożnie.
Strona internetowa
może wyglądać profesjonalnie.
Może być świetnie zaprojektowana
i mieć przekonującą nazwę.
Ale żadna z tych rzeczy
nie czyni jej wiarygodną.
Drugie:
Czy dana informacja
jest aktualna i dokładna?
Zwracajmy uwagę na podane daty.
Szukajmy informacji,
które możemy zweryfikować
oraz solidnych
dowodów ich rzetelności.
Ale uwaga.
Często na potwierdzenie
jakichś faktów
podawane są
inne strony internetowe,
które powielają
te same błędne informacje.
Dlatego bądźmy czujni.
Nieraz słyszymy coś takiego:
„3 na 4 lekarzy
poleca ten produkt”.
Co to tak naprawdę oznacza?
Powiedzmy,
że przeprowadzono
ankietę wśród 1 000 000 lekarzy.
750 000 z nich, czyli 3 na 4,
przyznało, że dany produkt
jest skuteczny i godny polecenia.
Takie liczby robią wrażenie.
Ale może to też oznaczać,
że zapytano o zdanie ośmiu lekarzy
i sześciu z nich
poleciłoby ten produkt.
Czy te dane mają
taką samą wartość?
Oczywiście, że nie.
Zwracajmy uwagę na to,
co czytamy.
Idźmy dalej: Jaką specjalizację
mają ci lekarze?
Czy uwierzyłbyś okuliście,
stomatologowi
albo weterynarzowi,
który poleca lek na serce?
Uważajmy.
Często informacje celowo
są prezentowane w taki sposób,
że wydają się rzetelne i wiarygodne.
Upewnij się, że znasz fakty.
Zobaczmy trzecią zasadę.
Przysłów 28:26.
Czytamy tu:
„Kto ufa swojemu sercu,
jest głupi”.
Wow!
Ale mocne słowa!
Tak właśnie mówi Biblia.
A w artykule z naszego serwisu
internetowego możemy przeczytać:
„Mamy skłonność, żeby ufać informacjom,
w które chcemy wierzyć”.
To oznacza, że powinniśmy
zadać sobie pytanie:
„Czy ufam tej informacji
tylko dlatego,
że jest ona czymś,
w co chcę wierzyć?”.
Oto czwarta i ostatnia zasada.
Wyjścia 23:1.
Czytamy tu:
„Nie rozpowszechniaj
nieprawdziwych wiadomości”.
Dobitne i bezpośrednie słowa.
Lekcja dla nas?
Wolno nam dzielić się z innymi
tylko i wyłącznie sprawdzonymi
i zweryfikowanymi informacjami.
Czasem lepiej jest
po prostu skasować wiadomość,
niż ją wysłać dalej.
Podsumujmy,
czego się nauczyliśmy.
Krystalicznie czystym źródłem
prawdy jest Słowo Boże.
To ono jest wyznacznikiem tego,
co jest dobre, a co jest złe.
Oczywiście Biblia nie porusza
każdego aspektu naszego życia.
Ale daje nam zasady,
dzięki którym możemy odróżnić
informacje prawdziwe od fałszywych.
Jehowa naprawdę się o nas troszczy
i dlatego uczy nas,
jak zdecydowanie odrzucać
dezinformację i trzymać się prawdy.
-